Podanie wyroku do publicznej wiadomości w sprawie o zniesławienie

W artykule Czego można domagać się od sprawcy przestępstwa zniesławienia? omówione zostały sankcje karne dla sprawcy przestępstwa pomówienia. Natomiast celem niniejszego artykułu jest przedstawienie instytucji podania wyroku do wiadomości publicznej.

Podanie wyroku do wiadomości publicznej jest środkiem karnym przewidzianym w art. 39 pkt 8 k.k. Wskazać w tym miejscu należy, że ogólną podstawą do orzekania tego środka karnego jest art. 50 k.k. zgodnie z którym: „Sąd może orzec podanie wyroku do publicznej wiadomości w określony sposób, jeśli uzna to za celowe, w szczególności ze względu na społeczne oddziaływanie skazania, o ile nie narusza to interesu pokrzywdzonego”.

W przypadku przestępstwa zniesławienia podstawą podania wyroku do publicznej wiadomości jest natomiast art. 215 k.k. w myśl którego: „Na wniosek pokrzywdzonego Sąd orzeka podanie wyroku skazującego do publicznej wiadomości”. Powołany przepis stanowi zatem lex specialis (przepis szczególny, który ma pierwszeństwo) w stosunku do art. 50 k.k.

O ile orzeczenie podania wyroku do publicznej wiadomości na podstawie art. 50 k.k. ma charakter fakultatywny i uzależnione jest od oceny celowości jego zastosowania przez Sąd, o tyle przepis art. 215 k.k. zobowiązuje Sąd do zastosowania tego środka karnego na wniosek złożony przez pokrzywdzonego. Pogląd Sądu orzekającego o celowości tego typu środka, czy o jego szkodliwości dla pokrzywdzonego nie jest w tym wypadku istotny, wszystko zależy od woli pokrzywdzonego.

Oddzielna regulacja w zakresie publikacji wyroku wydanego w sprawie o przestępstwo zniesławienia podyktowana została ochroną interesu pokrzywdzonego. W niektórych sytuacjach pokrzywdzony może bowiem nie chcieć, aby sprawa z jego udziałem została upubliczniona, gdyż może to prowadzić do jego ponownego napiętnowania w danym środowisku. Gdyby zatem nie przepis art. 215 k.k., mogłoby dojść do sytuacji, w której mimo wyraźnej obiekcji pokrzywdzonego wyrok mógłby zostać podany do publicznej wiadomości zgodnie z decyzją Sądu.

Podanie wyroku do wiadomości publicznej pełni przede wszystkim funkcję kompensacyjną – stwarza możliwość naprawienia reputacji pokrzywdzonego i oczyszczenia go z zarzutów postawionych przez sprawcę przestępstwa. Ponadto upublicznienie wyroku ma na celu zapobiec ponownemu popełnieniu przez skazanego przestępstwa zniesławienia na szkodę pokrzywdzonego.

W ramach omawianego środka karnego publikacji podlega wyłącznie wyrok (nie będzie zatem możliwe podanie do wiadomości publicznej postanowienia czy zarządzenia Sądu).

Z uwagi na fakt, że sposób ogłoszenia wyroku nie został w Kodeksie karnym wprost określony, w doktrynie prawa karnego przyjmuje się, że publikacja może obejmować:

  • samą sentencję wyroku (część wyroku która zawiera m.in. sygnaturę sprawy, datę miejsce wydania wyroku, wymienienie składu orzekającego, oznaczenie oskarżonego i przedmiotu sprawy jak również rozstrzygnięcie w przedmiocie winy, kary środków karnych);

  • sentencję wyroku z częściowym uzasadnieniem;

  • sentencję z całym uzasadnieniem.

Jak wskazuje się w orzecznictwie, publikacji nie podlega wizerunek oskarżonego (np. zdjęcie).

Podkreślić należy, że decyzja w zakresie sposobu ogłoszenia wyroku należy każdorazowo do Sądu, przy czym nie ma przeszkód ku temu, aby pokrzywdzony sprecyzował sposób publikacji wyroku, jakkolwiek trzeba mieć na uwadze, że Sąd nie jest taką propozycją związany.

Ustawa nie precyzuje miejsca, w jakim wyrok może zostać upubliczniony. W praktyce będzie to zazwyczaj:

  • prasa,

  • telewizja,

  • internet,

  • tablica ogłoszeń w Sądzie, który wydał wyrok.

Co istotne, dla swojej skuteczności omawiany środek karny musi być orzeczony w sentencji wyroku (tzn. musi być on wymieniony w treści wyroku). Przebieg wykonania publikacji wyroku nadzoruje Sąd.

W praktyce wygląda to tak, że sekcja wykonawcza właściwego Sądu przesyła odpis wyroku zaopatrzony w klauzulę prawomocności, do jednostki która ma dokonać ogłoszenia (np. do redakcji czasopisma). Przesyłając odpis wyroku Sąd nakazuje jego ogłoszenie i wskazuje jednocześnie sposób w jaki ma to nastąpić. Podmiot, do którego odpis wyroku jest skierowany ma obowiązek poinformować Sąd o dokonaniu ogłoszenia wyroku.

Dodać należy, że przy publikacji wyroku zastosowanie znajduje § 377 ust.1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 23 lutego 2007 r. – Regulamin urzędowania sądów powszechnych, zgodnie z którym wyciąg z wyroku powinien zawierać:

  • imię, nazwisko, datę, miejsce urodzenia i imiona rodziców skazanego;

  • czas, miejsce popełnionego przestępstwa;

  • podstawę skazania oraz wymiar kary (ewentualnie również wysokość wyrządzonej szkody)

Podsumowując, jako osoba pokrzywdzona przestępstwem zniesławienia, warto abyś pamiętał, iż przysługuje Ci prawo żądania upublicznienia wyroku skazującego zapadłego wobec sprawcy pomówienia na podstawie art. 215 k.k.. W przypadku zgłoszenia przez Ciebie takiego wniosku, Sąd każdorazowo zobowiązany jest do orzeczenia w wyroku skazującym omawianego środka karnego.

Autor: Adwokat Mariusz Stelmaszczyk i Aplikant Adwokacki Ewelina Tocka

Aplikant Adwokacki Ewelina Tocka – e – mail: tocka@adwokat-stelmaszczyk.pl, tel./fax +48 22 629 00 36

Adwokat Mariusz Stelmaszczyk - e – mail: biuro@adwokat-stemaszczyk.pl, nr tel. kom. +48 697 053 659 lub tel./fax +48 22 629 00 36

Podziel się na:
  • Facebook
  • Google Bookmarks
  • Blip
  • Blogger.com
  • Flaker
  • Gadu-Gadu Live
  • Google Buzz
  • Poleć
  • StumbleUpon
  • Twitter
  • Wykop
  • Drukuj
  • LinkedIn
  • RSS
Ten wpis został opublikowany w kategorii artykuły. Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.

Jedna odpowiedź na „Podanie wyroku do publicznej wiadomości w sprawie o zniesławienie

  1. Mariusz Stelmaszczyk pisze:

    Drodzy Czytelnicy
    Zachęcam Was do komentowania tego artykułu oraz zadawania pytań, jakie Wam się nasuną po jego przeczytaniu. Na wszystkie pytania postaram się odpowiedzieć.
    Jednocześnie zapewniam, że szanuję Waszą prywatność. Adres e-mail z jakiego wyślecie pytanie lub komentarz do artykułu nie zostanie wyświetlony.

    Pozdrawiam
    Adwokat Mariusz Stelmaszczyk

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *


× osiem = 8

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>